انواع طلاق، شرایط دریافت مهریه، دریافت نفقه

انواع طلاق، شرایط دریافت مهریه، دریافت نفقه

متأسفانه امروزه افراد زیادی به دلایل مختلف، درگیر مسائلی همچون پرداخت نفقه، پرداخت مهریه، حضانت فرزندان و طلاق می‌شوند. بی‌توجهی در امر ازدواج و افزایش طلاق موجب شده است تا بسیاری از خانواده‌ها با مشکلات عدیده‌ای مواجه شوند. به همین دلیل ما قصد داریم تا در این مقاله شما را با انواع طلاق، شرایط دریافت مهریه، دریافت نفقه و نکاتی در خصوص حضانت فرزندان آشنا نماییم. ما به شما پیشنهاد می‌کنیم در صورت بروز هرگونه مشکل در زندگی مشترک خود، با وکیل متخصص طلاق مشورت نمایید. در بسیاری از موارد چاره کار، طلاق نبوده و شما می‌توانید از طریق دیگری به حقوق خود دست‌یابید.

انواع طلاق، شرایط دریافت مهریه، دریافت نفقه

طلاق به‌ عنوان آخرین راه‌حل برای نجات از زندگی نامناسب و به‌عنوان مکروه‌ترین حلال خداوند شناخته می‌شود. به همین دلیل نیز دادگاه‌ها سعی دارند تا طرفین را به سازش دعوت نمایند. برای رسیدن به این هدف نیز زوجین را ملزم به شرکت در برخی از جلسات مشاوره می‌کنند. این مسئله توانسته است بسیاری از افراد را قانع نماید تا با صبر بیشتری به زندگی زناشویی خود ادامه دهند اما در بسیاری از مواقع، طرفین به‌هیچ‌عنوان قصد ادامه زندگی را نداشته و در نهایت دادگاه با توجه به ادله طرفین و محتویات پرونده حکم به طلاق می‌دهد. آگاهی در خصوص انواع طلاق می‌تواند تا حد زیادی شما را در این پروسه یاری نماید.

انواع طلاق
در قانون مدنی در خصوص سه نوع طلاق صحبت شده است که در ادامه به توضیح آن‌ها خواهیم پرداخت.

طلاق رجعی
در این نوع طلاق، شوهر حق رجوع به زن را داشته و می‌تواند در زمان عده که 3 ماه است، به زوجه خود رجوع نماید و طلاق را برهم بزند. این نوع طلاق، متزلزل‌ترین طلاق موجود است.

طلاق بائن
درصورتی‌که زن دوشیزه باشد و یا یائسه شده باشد، طلاق صورت گرفته بائن است. در این طلاق مرد حق رجوع به زن را ندارد. اگر طرفین قصد ازدواج مجدد را داشته باشند، نیاز به خواندن دوباره صیغه ازدواج است.

طلاق خلع
اگر زن به دلیل کراهتی که نسبت به همسر خود پیدا می‌کند مهریه خود را ببخشد، طلاق خلع صورت می‌گیرد. احکام این نوع مانند طلاق بائن است. مال بخشیده شده می‌تواند مهریه یا هر چیز دیگری باشد.

طلاق توافقی
طلاق توافقی، کم دردسرترین نوع طلاق است. در این نوع از طلاق زن و مرد، دیگر توانایی زندگی مشترک با همدیگر را ندارند و به هر نحوی تصمیم به جدایی گرفته‌اند. برای رسیدن به این هدف، طرفین در مورد کلیه مسائل مربوطه ازجمله حضانت فرزندان، اجرت‌المثل، مهریه، نفقه و جهیزیه باید به توافق برسند. توافق در مورد هریک از این مسائل برای دادگاه قابل‌قبول است و در گواهی عدم امکان سازش که یکی از مهم‌ترین مدارک برای طلاق توافقی است، آورده می‌شود.

امروزه بسیاری از زوجین با توافق به سمت طلاق می‌روند. زیرا طولانی بودن پروسه طلاق در دادگاه‌ها موجب اتلاف وقت آن‌ها خواهد شد. در بسیاری از موارد، زن تمام و یا بخشی از حقوق مالی خود را می‌بخشد و مرد نیز به طلاق رضایت می‌دهد. دادگاه نیز با بررسی کمتری حکم طلاق را صادر می‌کند. بهتر است در این زمینه برای جلوگیری از تضییع حق خود با وکیل متخصص طلاق مشورت کنید.

طلاق از طرف مرد
قانون به مرد اجازه طلاق زن را بدون ارائه دلیلی خاصی داده است. یعنی مردان می‌توانند در هر زمان که بخواهند، همسر خود را طلاق دهند. شاید در نگاه اول این مسئله کمی تبعیض‌آمیز باشد اما قانون راهکارهای زیادی را نیز ارائه کرده است که زن نیز می‌تواند درخواست طلاق دهد که در ادامه به آن خواهیم پرداخت.

ارائه دادخواست طلاق از طرف مرد نیازمند طی تشریفاتی است. اگر مردی بخواهد همسر خودش را طلاق دهد، باید تمامی حقوق مالی زن اعم از مهریه، نفقه و اجرت‌المثل را بپردازد. دادگاه به دلیل عدم ارائه دلیل از طرف مرد برای طلاق، شرایط سختی را برای او در نظر می‌گیرد تا حق زن پایمال نشود. مرد در این نوع از طلاق موظف است تا دارایی به‌دست‌آمده در طول زندگی زناشویی را با همسر خود نصف کند. البته این امر، ارث را در برنمی‌گیرد. یعنی اگر به مردی ۵۰۰ میلیون تومان ارث رسیده باشد ولی دارایی به‌دست‌آمده در طول زندگی مشترک تنها ۱۰۰ میلیون باشد، حق زن از تنصیف دارایی 50 میلیون است. ارث را نمی‌توان جز دارایی به‌دست‌آمده در زمان زندگی مشترک دانست.

نفقه در زمان ارائه دادخواست طلاق از طرف مرد
مرد که در قانون به اسم زوج آمده است، موظف است نفقه قدیم و حال را بپردازد. یکی از مهم‌ترین مسائلی که بسیاری از افراد از آن بی‌اطلاع هستند این است که شما می‌توانید نفقه روزهای گذشته خود را نیز مطالبه کنید. بهترین راه برای دریافت مهریه، ارائه دادخواست نفقه است. این دادخواست نشان می‌دهد که شما خواهان دریافت نفقه بودید اما به آن دست پیدا نکرده‌اید. البته در نظر داشته باشید برای دریافت نفقه باید از شوهر تمکین کرد. در برخی از شرایط، زن در صورت عدم تمکین هم مستحق دریافت نفقه است. در زیر به برخی از آن‌ها اشاره خواهیم کرد:

در دوره عادت ماهانه یا پریود، زن می‌تواند از تمکین خاص از شوهر امتناع ورزد و منع قانونی ندارد. در این صورت زن همچنان مستحق دریافت مهریه است.
اگر شوهر بعد از عقد به یکی از بیماری‌های مقاربتی دچار شود، زن می‌تواند تمکین نداشته باشد و رابطه زناشویی ایجاد نکند. این امتناع منعی برای دریافت نفقه از او ایجاد نمی‌کند.
درصورتی‌ که زوجه بتواند در دادگاه ثابت کند که حضور در خانه شوهرش باعث ضرر جانی، مالی یا شرافتی به او می‌شود می‌تواند از زوج تمکین عام نکرده و منزل را ترک کند. در این صورت دادگاه او را مجبور به بازگشت نمی‌کند و همچنین نفقه را تا زمانی که دلیل منع حضور او، رفع نشود برای او در نظر می‌گیرد.
درصورتی‌که زوج نتواند منزل مناسبی برای زوجه تهیه کند، زوجه ملزم به تمکین از زوج نیست.
طلاق از طرف زن
درصورتی‌که زن خواهان طلاق باشد، برای گرفتن طلاق بدون رضایت همسر خود، راه سختی را پیش رو دارد. به این دلیل که در قانون این حق برای زن در نظر گرفته نشده است. زن فقط در صورت داشتن دلیل موجه و قانونی می‌تواند دادخواست طلاق ارائه دهد. مگر این‌که زن حق طلاق داشته باشد و یا اینکه طلاق توافقی بوده و هردو طرف راضی به طلاق باشند. عموماً نیاز است که قبل از ارائه دادخواست طلاق، دادخواست دیگری ارائه شود تا زمینه‌ساز مطالبه حق طلاق از طرف زن در دادگاه خانواده شود.

به‌ نوعی دادخواست اولیه به‌عنوان مدرکی برای زن در پرونده طلاق در نظر گرفته خواهد شد. زنان به‌صورت کلی حقی برای طلاق ندارند و مانند مردان، برای طلاق دادن همسر خود آزاد نیستند. اما در موارد زیادی زن می‌تواند با ارائه دلیل، طلاق بگیرید. بهتر است قبل از هرگونه اقدام قانونی با وکیل متخصص طلاق مشورت کنید. قانون مدنی دلایل مورد قبول توسط دادگاه را در موارد مختلفی ارائه کرده است. در زیر به ذکر این دلایل خواهیم پرداخت:

اعتیاد مرد
اثبات خیانت مرد
بلاتکلیف رها کردن مرد
نداشتن رابطه جنسی برای مدت غیرمتعارف
عدم پرداخت نفقه از طرف مرد
مریضی صعب‌العلاج مرد
داشتن مرض‌های مقاربتی مرد
محکومیت مرد به حبس بالای پنج سال یا ارتکاب جرائمی که برخلاف شأن زن باشد.
سوء رفتار و سوء معاشرت مرد
عدم تهیه مسکن برای مدت غیرمتعارف
مشکلات زناشویی ناشی از عیب مرد
بچه‌دار نشدن مرد
ترک زندگی توسط مرد
ازدواج مجدد و بدون اجازه مرد
رابطه جنسی غیرمتعارف
اثبات کراهت زن از مرد همراه با بخشیدن کل مهریه و…
جهیزیه
برخلاف تصور اکثر افراد، زن وظیفه‌ای برای تأمین جهیزیه ندارد. مرد موظف است خانه و وسایل موردنیاز برای زندگی را تأمین کند. اما زنان از سر لطف وسایل موردنیاز برای شروع زندگی را تأمین می‌کنند. به همین دلیل نیز در صورت بروز هر نوع مشکل، جهیزیه متعلق به زن است. مگر آن مواردی که توسط مرد تهیه‌شده باشد. درصورتی‌که برخی از لوازم خانه توسط مرد خریداری شود، زن نمی‌تواند ادعای مالکیت نسبت به آن‌ها داشته باشد. درصورتی‌که مرد از دادن جهیزیه امتناع کند، زن می‌تواند با ارائه دادخواست استرداد جهیزیه، حق خود را به‌صورت قانونی بگیرد. نکته قابل‌توجه این است که درصورتی‌که مرد به‌عمد به جهیزیه زن آسیب وارد کند و زن بتواند این مسئله را در دادگاه ثابت کند، می‌تواند خسارت ناشی از آسیب واردشده را نیز از مرد بگیرد. همراهی وکیل متخصص طلاق می‌تواند به شما در جهت دریافت حقوقتان از جمله جهیزیه مفید باشد.

نفقه
نفقه حقی برای زن و فرزندان است که مرد موظف به پرداخت آن است. نکته قابل‌توجه این است که نفقه، ارتباط مستقیمی با تمکین دارد. درصورتی‌که مرد بتواند عدم تمکین زن را ثابت کند، زن حقی برای دریافت نفقه ندارد. اما زن می‌تواند با ارائه دادخواست نفقه، محق بودن خود را ثابت کرده و به‌نوعی پیش‌دستی کند. درصورتی‌که زن بی‌دلیل از مرد تمکین کند، علاوه بر اینکه به او نفقه تعلق نمی‌گیرد، می‌تواند دلیلی برای ازدواج مجدد مرد نیز باشد. به همین دلیل نیز بهتر است در این زمینه با وکیل متخصص طلاق مشورت کنید.

اما در خصوص اینکه تمکین چیست باید گفت که لفظ تمکین به معنای الزام است و زمانی که مرد دادخواست تمکین ارائه می‌دهد، یعنی زن بدون عذر موجه منزل خود را ترک کرده و حاضر به بازگشت به منزل نیست و یا حاضر به ایجاد رابطه زناشویی با شوهرش نمی‌باشد. زن موظف به داشتن رابطه زناشویی متعارف با همسر خود است و تنها در زمانی که عذر شرعی داشته باشد و یا مرد بیمار باشد، می‌تواند از داشتن رابطه زناشویی سر باز زند. تمکین عام نوعی از تمکین است. یعنی زن اصلاً حاضر به حضور در کنار مرد نیست. این در مواردی است که زن ترس از آسیب جسمی و یا روحی دارد و یا اینکه مرد نتوانسته است خانه‌ای برای زندگی با زن فراهم کند. به غیر از موارد ذکرشده، زن حقی برای عدم تمکین ندارد و مرد می‌تواند در صورت اثبات عدم تمکین زن، بخش زیادی از حقوق مالی زن را نپردازد.

یکی از مواردی که توجه به آن بسیار ضروری است، نفقه فرزندان است. مرد موظف به پرداخت نفقه فرزندانی است که در نزد زن زندگی می‌کنند. حتی اگر زن حضانت فرزندان را نیز به عهده بگیرد، باز هم مرد موظف به پرداخت نفقه فرزندان خود است. دادگاه بر اساس شرایط زندگی و استطاعت و توانایی مرد، میزان نفقه را مشخص کرده و مرد را ملزم به پرداخت آن می‌کند.
حقوق مالی از جمله مواردی است که دادگاه حساسیت زیادی نسبت به آن دارد. زیرا بسیاری از زنان سرپرست خانوار بوده و درآمدی ندارند. به همین دلیل پرداخت حقوق مالی زن و فرزندان از اهمیت زیادی برخوردار است.

مهریه
مهریه یکی از عمده دعاوی موجود در دادگاه است. بسیاری از افراد گرفتار این مسئله بوده و زمان زیادی را برای رسیدن به حق خود صرف می‌کنند. به همین دلیل نیز برای دریافت حق خود و یا اثبات حرف خود جهت نپرداختن مهریه، بهتر است از وکیل متخصص طلاق کمک بگیرید.

انواع مهریه
عندالمطالبه

زن به‌محض عقد نکاح، می‌تواند مهریه خود را مطالبه کرده و مرد مکلف به پرداخت آن است. امروزه این نوع از مهریه، شایع‌تر از نوع دیگر آن است. زیرا با دردسر کمتری برای اثبات توانایی مالی مرد همراه خواهد بود.

عندالاستطاعه

زن زمانی می‌تواند مهریه خود را مطالبه کند، که مرد توانایی پرداخت آن را داشته باشد. درصورتی‌که مرد توانایی پرداخت نداشته باشد، دادگاه بر اساس میزان توانایی او، مهریه را به‌صورت اقساط از او دریافت می‌کند.

مهریه یک نوع پشتوانه برای زن است اما از آن نباید به‌عنوان دستاویزی برای عذاب دادن مرد استفاده کرد. به همین دلیل نیز دادگاه‌ها مرزی برای بحث کیفری و حقوقی مهریه تعیین کرده‌اند. بدین صورت که زن تا 110 سکه می‌تواند مرد را مورد تعقیب کیفری قرار داده، حکم جلب او را بگیرد و به زندان بیندازد. اما پس از آنکه ۱۱۰ سکه پرداخت شد، زن تنها می‌تواند از طریق دادگاه‌های حقوقی، مابقی حق خود را مطالبه کند و مرد دیگر به زندان فرستاده نخواهد شد.

مبحث ذکرشده را نباید جزء تضییع حقوق زنان دانست. زیرا درصورتی‌که مرد توانایی پرداخت ۱۰۰۰ سکه را داشته باشد نیز، تمامی مهریه بلافاصله از او دریافت خواهد شد. اما درصورتی‌که توانایی پرداخت نداشته باشد و زن نتواند میزان سرمایه مرد را در دادگاه ثابت کند، بحث مرز حقوق کیفری و حقوقی پیش میآید.

اجرت‌المثل
اجرت‌المثل مبلغی است که دادگاه برای زن با در نظر گرفتن موارد مختلف تعیین می‌کند. نکته جالب‌توجه این است که زن هیچ وظیفه‌ای برای کار کردن در خانه مرد ندارد و می‌تواند برای کار کردن در خانه همسر خود، حقوق و دستمزد دریافت کند. اگر زن بتواند ثابت کند که کارهایی که در خانه شوهر انجام داده است، به قصد تبرع و یا مجانی نبوده است، می‌تواند اجرت‌المثل کارهای خود را از مرد درخواست کند.

میزان اجرت‌المثل کاملاً برای هر شخص جداگانه بوده و نمی‌توان برای همه یک نوع نسخه پیچید. دادگاه با توجه به وضع زندگی، میزان کارهای انجام‌شده و وضع مالی شوهر، اقدام به صدور حکم اجرت‌المثل می‌کند. عموماً تصور بر این است که زن مجانی برای زندگی خود فعالیت می‌کند و مستحق اجرت‌المثل نیست اما بسیاری از شعب دادگاه‌ها، به درخواست اجرت‌المثل زوجه توجه می‌کنند. درصورتی‌که می‌خواهید اجرت‌المثل دوران زندگی خود را دریافت کنید، بهتر است از تجربه وکیل متخصص طلاق استفاده کنید.
نحله
نحله در لغت به معنی بخشش است. در اصطلاح حقوقی، پولی است که دادگاه با در نظر گرفتن وضعیت زندگی تعیین می‌کند و مرد را ملزم به پرداخت آن به زن می‌کند. نحله فقط وقتی به زن تعلق می‌گیرد، که مرد بدون داشتن دلیل موجه بخواهد همسر خود را طلاق دهد. اگر طلاق توافقی باشد و یا زن دادخواست طلاق دهد، دیگر به او نحله تعلق نمی‌گیرد. امروزه نحله کاربرد زیادی نداشته و بسیاری از زنان ترجیح می‌دهند تا زودتر از زندگی نامطلوب خود رهایی پیدا کنند. به همین دلیل نیز از برخی حقوق مالی خود از جمله اجرت‌المثل و نحله می‌گذرند.

حضانت فرزند
حضانت فرزندان یکی از مهم‌ترین و حساس‌ترین موضوعاتی است که در زمان طلاق مطرح می‌شود. به دلیل امکان بروز آسیب به کودکان، دادگاه‌ها حساسیت زیادی در این خصوص دارند. در طلاق توافقی، زن و شوهر می‌توانند در مورد تمامی مسائل باهم توافق کنند و دادگاه نیز به آن توجه کرده و احترام می‌گذارد.

در قانون مدنی در ماده ۱۱۶۹، حضانت و نگهداری از فرزند تا سن ۷ سالگی با مادر و پس ‌از آن با پدر است. اما زن و مرد می‌توانند این سن را تغییر دهند و سنی کمتر یا بیشتر برای حضانت در نظر بگیرند. عموماً در پرونده‌های طلاق توافقی، زن با دست کشیدن از مهریه و تمام حقوق مالی خود، حضانت فرزندان را به عهده می‌گیرد و مرد را وادار به دادن حضانت می‌کند. اما درصورتی‌که طلاق توافقی نباشد و مرد یا زن به‌صورت یک‌طرفه دادخواست طلاق دهد، طبق قانون تا ۷ سال زن وظیفه سرپرستی کودک را بر عهده دارد و پس از آن مرد موظف به نگهداری از فرزندان است.

درصورتی‌که زن نخواهد از فرزندان خود مواظبت کند، این وظیفه بر عهده مرد است و درصورتی‌که مرد نیز شرایط نگهداری از آن‌ها را نداشته باشد، با نظر دادگاه به بهزیستی معرفی خواهند شد. درصورتی‌که خواهان گرفتن حضانت فرزندان خود هستید، بهتر است از تجربه و دانش وکیل متخصص طلاق استفاده کنید.